Labyrinth

Geestelijke begeleiding

Geestelijke begeleiding, begeleiding op je spirituele weg

Ds. Marieke Brouwer heeft de opleiding geestelijke begeleiding aan het Theologisch Seminarium Hydepark gevolgd. Zij geeft geestelijke begeleiding aan wie daarom vraagt.

Het Mysterie, het geheim dat God is

Het leven is een geheim. Dat wij, de bloemen, dieren, sterren en planeten bestaan, dat alles bestaat, is een diep geheim. Wij zijn er; de schepping is er; maar we hadden er evengoed niet hoeven zijn. Iets of Iemand heeft ons, en de schepping, in het leven geroepen, het leven gegeven. We noemen dat mysterie waaruit alles en iedereen voortkomt en in wie alles bestaat: God. Of we noemen dit mysterie: het Absolute, Bron, Licht, het Zijn, het Zelf, het Al, het Universum etc. Woorden schieten voor deze werkelijkheid tekort. Het is die onuitsprekelijke diepste werkelijkheid die wij soms ervaren, die ons draagt, leidt en verandert, waarnaar ons diepste verlangen uitgaat en die onze bestemming is. Diep in onze ziel voelen wij ons met dit geheim verbonden. Wij zijn geschapen naar Gods beeld en tot Zijn gelijkenis, bestemd om meer en meer op de Onuitsprekelijke te gaan lijken, beelddragers te worden van God die onvoorwaardelijke liefde is, zegt de Schrift.

Het is dit besef, dit geloof en deze ervaring, waarop geestelijke begeleiding zich richt.

Geestelijke begeleiding, een omschrijving

De traditie van geestelijke begeleiding begon ooit bij de woestijnmonniken in de eerste eeuwen na Chr., die door gelovigen opgezocht werden voor geestelijke raad en richting op de geestelijke weg. In de kloosters werd het gebruikelijk om voor je geestelijk leven een begeleider te hebben, een gids die zelf ook die weg en wat daarbij komt kijken uit eigen ervaring kent. De diverse kloostergemeenschappen ontwikkelden eigen accenten en methoden in de geestelijke begeleiding; daarvan was dan ook niet één enkele definitie te geven. Ook tegenwoordig wordt geestelijke begeleiding verschillend omschreven.

Mijn eigen omschrijving van geestelijke begeleiding is: geestelijke begeleiding is het begeleiden van mensen op hun spirituele of geestelijke weg, waarbij deze begeleiding is gericht op de eigen spirituele zoektocht, het bewust worden en ervaren van de onuitsprekelijke goddelijke werkelijkheid zoals die zich manifesteert in het leven van de begeleide.

De begeleiding bestaat doorgaans uit gesprekken die over een langere tijd gevoerd worden.

In de geestelijke begeleiding kan alles wat in ons leven speelt aan de orde komen: relaties, werk,  opvoeding, teleurstellingen, verwachtingen en verlangens, vreugde en verdriet, je schaduwzijden, etc. De oriëntatie van de geestelijke begeleiding hierin is altijd de vraag: wat brengt mij (en de wereld) in deze situatie dichter bij God, wat brengt mij dichter bij Degene of Datgene waar het werkelijk om gaat? Of, nog weer anders geformuleerd: kan ik God bespeuren in een bepaalde situatie en kan ik onderscheiden wat dat betekent voor me? Geestelijke begeleiding gaat dus niet om het oplossen van problemen, maar om het zoeken naar de dieptelaag van ons leven, om het luisteren naar onze ziel en haar bewegingen. Het gaat om onze ziel waarin het verlangen naar God leeft en waar Zijn stille stem spreekt, en om Zijn aanwezigheid in ons leven te ontwaren en zelf te groeien in liefde.

Waarom geestelijke begeleiding?

Geestelijke begeleiding is in de protestantse traditie niet erg gangbaar; zelfs in de opleiding theologie is er weinig oog voor.

In onze tijd bestaat daaraan echter zowel bij predikanten als gelovigen meer en meer behoefte: veel vanzelfsprekendheden en zekerheden in het kerkelijk leven en in het geloofsleven zijn weggevallen; naast het christendom is er de invloed van het boeddhisme, van de Islam, van nieuwe vormen van spiritualiteit, etc. We moeten zelf op zoek naar persoonlijke antwoorden op geloof- en levensvragen, naar bronnen die ons geloof en onze spiritualiteit voeden, naar eigen manieren om aan ons spirituele leven en ons verlangen naar God vorm te geven. De behoefte aan geestelijke begeleiding komt voort uit verlangens en vragen als:
- Je wilt luisteren naar het verlangen in de ziel?
- Je vraagt je af hoe je kunt bidden of mediteren, hoe spiritualiteit meer een deel van je dagelijkse leven kan worden?
- Wat zijn je eigen ervaringen met God, Zijn aanwezigheid of afwezigheid in je leven?
- Wat is de betekenis van je leven, wat is je roeping?
- Je wilt de diepere betekenis onderzoeken van de gebeurtenissen in je leven?
- Je wilt een richting vinden in je leven die bij je past; je wilt worden wie je ten diepste bent?
- Je wilt je persoonlijke relatie met God bespreken?
- Je zoekt ondersteuning bij moeilijke beslissingen of in moeilijke periodes?
- Je wilt bevrijd worden van wat niet meer past?

Dat alles is een lastige opgave, waarbij iemand die zelf een spirituele weg al zoekend gegaan is en gaat, een onmisbare gids kan zijn. De traditie leert dat je in je eentje op de geestelijke weg gemakkelijk verdwaalt: je komt jezelf en je schaduwkanten tegen; juist in onze spiritualiteit zijn wij geneigd om ons eigen belang te dienen; onze weg kent behalve vreugdevolle perioden ook dorre tijden en daarbij ook de nodige hindernissen en valkuilen die je zelf niet onderkent. Een geestelijk begeleider kan die helpen onderscheiden, om georiënteerd te blijven op datgene wat dichter bij God brengt.

Je hoeft geen gelovige te zijn om behoefte te hebben aan begeleiding op je spirituele pad. Bestaansvragen, de vraag naar de zin van gebeurtenissen komen vroeg of laat bij iedere mens op.  Je wordt geraakt door het mysterie van het leven en het onzegbare geheim dat anderen de goddelijke werkelijkheid noemen. God heeft vele namen en raakt ons niet alleen in stilte, gebed en meditatie, in de liturgie en door de Bijbel, maar ook door kunst, muziek, poëzie en literatuur en in de natuur. We ervaren het goddelijke, het transcendente, in de gebeurtenissen in ons leven, in het contact met anderen, in ons hart.

Wat mag u verwachten van een geestelijk begeleider?

Van iemand die u vraagt om u geestelijk te begeleiden mag u kennis, inzicht en ervaring op de geestelijke weg verwachten, waardoor zij in staat is te onderscheiden waar het op aan komt. Daarnaast heeft zij ook de nodige psychologische kennis. Zij heeft een eigen ‘spirituele praktijk’, waarin zij ruimte maakt voor stilte, meditatie en gebed en zij ontvangt zelf ook geestelijke begeleiding. Zij biedt een gastvrije ruimte waar uw hoogst eigen spirituele weg centraal staat. Zij verheldert en bevordert uw bewustzijn van de oorspronkelijke geraaktheid door het geheim dat God is en helpt uw groei in uw betrokkenheid op de goddelijke werkelijkheid te ontwikkelen. Zij luistert betrokken en kritisch maar is tegelijkertijd doordrongen van het besef dat zij niet de eigenlijke geestelijk begeleider is, maar dat de Onuitsprekelijke zelf  in ons werkt.

Eigen inzet

Geestelijke begeleiding is niet vrijblijvend: van degene die geestelijke begeleiding vraagt, mag verwacht worden dat hij of zij zich op de gesprekken voorbereidt en dat hij of zij bereid is het avontuur aan te gaan van de ontmoeting met zichzelf, met God en met de geestelijk begeleider.

Wanneer u denkt dat geestelijke begeleiding voor een korte of langere tijd iets voor u is, kunt u bij het Huis op het Spui een afspraak maken voor een gesprek. Soms blijft het bij één oriënterend gesprek, dikwijls volgen meerdere gesprekken. Of u kerkelijk of onkerkelijk bent, of u uzelf gelovig of ongelovig noemt, het Huis op het Spui staat open voor iedereen.

Kosten: in onderling overleg af te spreken.